Lipień pospolity

Opis

Lipień pospolity (Thymallus thymallus) to gatunek ryby słodkowodnej z rodziny łososiowatych (Salmonidae), podrodziny lipieniowatych (Thymallinae). Jest ceniony zarówno przez wędkarzy, jak i ze względu na swoje walory smakowe. Charakteryzuje się smukłym, torpedowatym ciałem i niezwykle efektowną, wysoką płetwą grzbietową, która jest jego najbardziej rozpoznawalną cechą. Jest to ryba wskaźnikowa czystych, dobrze natlenionych wód.

Cechy fizyczne

Kształt ciała

torpedo

Ubarwienie

Grzbiet ciemnoszary do brązowo-zielonkawego, boki srebrzyste z podłużnymi, ciemnymi pasami (szczególnie u młodych osobników) lub nieregularnymi plamkami. Brzuch białawy. Płetwy piersiowe i brzuszne często żółtawe lub pomarańczowe. Płetwa grzbietowa jest purpurowo-czerwona z rzędami ciemnych plamek i niebieskawym obrzeżeniem.

Rodzaj łusek

cycloid

Ułożenie pyska

subterminal

Cechy charakterystyczne

Wyjątkowo wysoka i długa płetwa grzbietowa, przypominająca żagiel, z 17-24 promieniami, często z purpurowo-czerwonymi i niebieskawymi akcentami., Mała głowa z niewielkim otworem gębowym., Charakterystyczny, delikatny zapach tymianku, szczególnie wyczuwalny po złowieniu.

Płetwa grzbietowa

Bardzo wysoka i długa, z 17-24 promieniami, często z purpurowo-czerwonymi i niebieskawymi akcentami. Jest to cecha diagnostyczna.

Płetwa ogonowa

Rozwidlona, proporcjonalna do ciała.

Płetwa piersiowa

Stosunkowo małe, położone nisko.

Charakterystyczne płetwy

Płetwa tłuszczowa obecna, typowa dla łososiowatych, ale mniejsza niż u pstrągów.

Wskazówki dotyczące identyfikacji

Siedlisko

Rodzaj wody

freshwater

Głębokość

Zazwyczaj płytkie i średnie głębokości, preferuje miejsca z silnym prądem i kamienistym lub żwirowym dnem.

Środowisko

Górne i środkowe odcinki rzek o czystej, dobrze natlenionej i chłodnej wodzie. Występuje również w niektórych jeziorach polodowcowych o odpowiednich warunkach. Jest to gatunek reofilny, preferujący bystrza i przelewy.

Zasięg geograficzny

Europa, od Wielkiej Brytanii i Francji na zachodzie, przez Skandynawię, Europę Środkową i Wschodnią, aż po Ural. W Polsce występuje głównie w rzekach górskich i podgórskich (np. Dunajec, San, Poprad, Wisła w górnym biegu) oraz w niektórych rzekach nizinnych o charakterze górskim (np. Drawa, Brda).

Informacje o akwarium

• Poziom trudności hodowli: expert
• Temperament: peaceful
• Dieta: carnivore
• Minimalny rozmiar akwarium: Nie nadaje się do hodowli akwariowej ze względu na rozmiar, wymagania środowiskowe i potrzebę dużej przestrzeni oraz przepływu wody.
• Temperatura: 6-18°C
• Poziom pH: 6.5-8.0
• Twardość wody: 5-15 dGH
• Kompatybilność: Niekompatybilny z większością gatunków akwariowych. Wymaga specyficznych warunków środowiskowych, trudnych do odtworzenia w akwarium.
• Wymagania specjalne: Wymaga bardzo dobrze natlenionej, czystej i chłodnej wody o silnym prądzie. Jest to gatunek typowo rzekowy, nieodpowiedni do akwarium domowego.

Informacje ze środowiska naturalnego

• Status ochrony: least concern
• Sezonowość: Okres tarła przypada na wiosnę (marzec-maj). Najlepszy okres do połowu (poza okresem ochronnym) to lato i wczesna jesień.
• Cena rynkowa: Wysoki, szczególnie w regionach, gdzie jest ceniony kulinarnie i wędkarsko.
• Znaczenie handlowe: medium
• Smak: Delikatne, białe mięso o charakterystycznym, lekko tymiankowym zapachu (stąd nazwa rodzajowa Thymallus).
• Konsystencja: Jędrne, ale delikatne, mało ościste.
• Sposoby przygotowania: smażenie, pieczenie, gotowanie na parze, wędzenie
• Wartość odżywcza: Bogaty w białko, kwasy tłuszczowe Omega-3, witaminy z grupy B oraz minerały takie jak fosfor i selen.

Kluczowe fakty

Podobne gatunki

Klasyfikacja naukowa

Królestwo

Animalia

Typ

Chordata

Klasa

Actinopterygii

Rząd

Salmoniformes

Rodzina

Salmonidae

Rodzaj

Thymallus

Gatunek

Thymallus thymallus

Poznaj Lipień pospolity